22 mei 2006

Sporing van de voorwielen opnieuw instellen

'k Had het vermoeden dat de voorwielen van WAW015 niet (meer) goed spoorden. Daarvoor had ik verschillende aanwijzingen. Ten eerste vond ik de voorbanden tamelijk snel slijten. Ten tweede vond ik dat WAW015 nogal rap z'n snelheid verloor als ik 'm liet uitlopen door niet meer te trappen. Ten derde vond ik 'm op een bepaalde manier zwaar trappen, vooral als ik naar de hogere versnellingen ging.
'k Kan mij voorstellen dat tijdens de eerste 700 km de constructie van WAW015 is gaan "zetten" en dat daardoor de sporing is veranderd.

'k Had mij al voorbereid op het zelf uitlijnen van WAW015. 'k Heb via foto's op internet gezien hoe Peter de Rond z'n velomobiel uitlijnt en hem een paar vragen daarover gesteld. Dries Callebaut heeft mij gedetailleerd uitgelegd hoe ik te werk moet gaan om WAW015 uit te lijnen.

'n Paar dagen geleden liet de meerdaagse weersverwachting zien dat het deze week (van maandag 22 mei) wel eens mooi velomobielweer zou worden: tamelijk koud (15 ยบC) voor de tijd van het jaar en veel regen. Dus ging ik haast maken met de uitlijning.

Eerst knutselde ik een eenvoudige meettang: een U van aan elkaar gelijmde houten balkjes en als voelers twee RVS slotbouten van 100 mm lang ter hoogte van de voorwielassen. Daarmee wordt het afstandsverschil tussen de voor- en achterkant van de voorwielen over de volle wieldiameter gemeten, en is de meting dus zo gevoelig mogelijk.

Met het vereiste ontzag voor deze voor mij onbekende technische materie mat ik enkele malen het afstandsverschil tussen de voor- en achterkant van de voorwielen, en wel onder twee verschillende omstandigheden: zonder en met m'n vrouw in WAW015.

De resultaten waren opzienbarend -volgens mij althans:
WAW015 leeg: 0 mm afstandsverschil
WAW015 met vrouw van 63 kg: 13 mm toespoor

M'n conclusie: bij WAW015 is de sporing afhankelijk van het gewicht in de velomobiel.
M'n oordeel hierover: ik vind een toespoor van 3% (13 mm verschil over een afstand van 410 mm) nogal veel.

Jammer genoeg hadden we geen tijd meer om het afstandsverschil te meten met mijn persoon in de velomobiel. Omdat ik razend benieuwd was naar de rij-eigenschappen van een goed uitgelijnde WAW, heb ik de resultaten van de 3e meting proberen te voorspellen onder de sterk vereenvoudigende veronderstelling dat het afstandsverschil evenredig is met het gewicht van de inzittende. Omdat ik 80 kg weeg heb ik "mijn" toespoor berekend als 13*80/63=16,4 mm.

Nu de noodzakelijke correctie van de lengte-instelling van de spooras. Hiervoor heb ik de spoorcorrectiefactor berekend:
het bevestigingspunt van de spoorstang is 100 mm verwijderd van het draaipunt van de wielophanging. De middens van de velgranden (waar de voelers van de meettang zitten) zijn 205 mm verwijderd van het draaipunt. Voor elke mm waarmee de spoorstang wordt ingekort komen de achterste velgranden van linker- en rechterwiel 205/100=2,05 mm dichter bij elkaar. Omdat tegelijkertijd de voorste velgranden evenveel verder van elkaar af gaan, vermindert de toesporing met 2*2,05=4,10 mm/mm. Deze spoorcorrectiefactor 4,10 (dimensieloos) is specifiek voor de constructie van WAW015 in combinatie met de door mij gemaakte meetopstelling.
Het terugbrengen van een toespoor van 16,4 mm naar 0 mm vereist derhalve dat de spoorstang 16,4 mm/4,10=4,0 mm korter wordt gemaakt.

Dus vanochtend heb ik de door Leerkracht Dries voorgeschreven handelingen verricht en de spoorstang 4 mm korter gemaakt.

En natuurlijk direct een klein proefritje gemaakt.

Ik vond het verschil spectaculair: 't spul bleef licht trappen tot 35 km/uur. Harder kon ik niet want er was niet zoveel ruimte om te blijven versnellen.

'k Ben benieuwd naar m'n verdere ervaringen. En naar het resultaat van de meting van "mijn" toespoor nu, en of m'n aanname voor de berekening klopt.

Geen opmerkingen: